Ubuntu 9.10 ile gelen yeni GRUB'u bilgisayarımda kurulu olan Ubuntu 9.04'e yükledim. Aslında yükleme oldukça kolay. Hiç aklımda yokken Synaptic'te gözüme çarptı ve oradan hemen yükledim.
Ancak GRUB 2' nin deneme sayfasından öğrendiğim kadarıyla şimdilik 9.04 ile ilgili bazı problemler varmış. İyiki de önce bu sayfaya girmişim yoksa gereksiz yere uğraşacaktım.
GRUB 2 yi (1.96'dan 2) kurar kurmaz kullanmaya başlamıyorsunuz. Önce biraz değişmiş olarak eski GRUB menüsü geliyor. Burada en üstten GRUB 2'yi seçip GRUB 2 menüsünden işletim sistemi seçiyorsunuz. Böylece eğer GRUB 2 işletim sisteminizi açamazsa, eski GRUB a kolayca dönüş yapabilir ve işletim sistemizi açabilirsiniz.
GRUB 2 ile ilgili problem burada başlıyor. GRUB 1 (eski GRUB), GRUB 2 ye geçmenize izin vermiyor! Siyah ekranda korkutucu br hata alıyorsunuz. Fakat herhangi bir tuşa basarak GRUB 1 menüsüne dönebiliyorsunuz. Burada yapmanız gerekenler basit: "e" tuşuna basarak komut girmeyi etkinleştirin, tekrar "e" tuşuna basarak değiştirme (edit) komutunu verin. Karşınıza gelen
root xxxxxxxxxxxxxxxx
satırını sadece root kısmını uuid'ye çevirerek
uuid xxxxxxxxxxxxxxxx
haline getirmeniz. "Enter" a basıp çıktıktan sonra "b" ye basıp açılışı GRUB 2 üzerinden devam ettiriyorsunuz.
Eğer GRUB 2 işletim sistemlerinizi düzgün olarak açtıysa artık GRUB 2 ye geçebilirsiniz. Bunun için konsol(terminal) penceresine
sudo upgrade-from-grub-legacy
komutunu girmeniz gerekiyor. Artık GRUB 2 den normal açılış yapabilirsiniz.
Eğer GRUB 2 menüsünü değiştirmek isterseniz gene konsoldan
cd ../../boot/grub
sudo chmod 755 grub.cfg
sudo gedit grub.cfg
komutlarını yazıp
işletim sistemlerinin isimlerini ve sıralarını değiştirebilirsiniz.
15 Ağustos 2009 Cumartesi
Ubuntu Karmic Koala Alpha 4
Ubuntu'nun yeni sürümü Karmic Koala'nın kararlı sürümü 29 Ekim'de indirilebilecek. Alpha 3 sürümünü VirtualBox'a kurup denedim. Görünüş açısından, 9.04 ile 9.10 arasında bir fark yok. Yeni bir duvarkağıdı ya da tema dahi yok!
İlk değişikliği açılırken farkediliyor. GRUB daha "kibar". Gerçekten de GRUB yerine yeni sürümü GRUB 2 ye geçilmiş. GRUB dosyalarını karıştırdığımda "menu.lst" dosyasını göremedim. Onun yerine ayarların "grub.cfg" dosyasında buldum.İçerik olarak dosyalar da epey farklı. Partititon adlandırılmaları da değişmiş. Ancak ne gibi ekstraları var şimdilik bilmiyorum.
Diğer bir önemli değişiklik Gnome 2.26.1 den 2.27.4 e geçilmesi. 29 Ekime kadar daha üst sürümlere de geçilebilir.
Programlara gelince gözüme UbuntuOne ve Empathy çarptı. UbuntuOne, dosyalarınızı diğer uzak bilgisayarlarınızla senkronize(eşzamanlı) etmek için bir proje aslında. İnternetten bedava 2GB alanınız oluyor. 10 GB alan için aylık 10 dolar ödüyorsunuz. Bu alanı yedekleme için de kullanabileceğinizi tahmin ediyorum. Empathy ise Pidgin yerine gelen anında mesajlaşma yazılımı. O da öncülü gibi birçok mesajlaşma ortamını destekliyor.
Bir de oturum açma ekranında yenilikler var. Şahsen 9.04 teki karizma ekranın yerine biraz modası geçmiş bir oturum açma ekranı var. Umarım bu VirtualBox'a kurulumun getirdiği eksiklerdendir ya da son sürümde başka bir ekran görürüz.
Bu arada launchpad.net adresine kayıt olup, Ubuntu yada diğer birçok projenin geliştirilmesine yardımcı olabilirsiniz. Hiç değilse bu projelerin düzgün bir şekilde Türkçeye çevrilmesinde pekçok katkınız olabilir.
İlk değişikliği açılırken farkediliyor. GRUB daha "kibar". Gerçekten de GRUB yerine yeni sürümü GRUB 2 ye geçilmiş. GRUB dosyalarını karıştırdığımda "menu.lst" dosyasını göremedim. Onun yerine ayarların "grub.cfg" dosyasında buldum.İçerik olarak dosyalar da epey farklı. Partititon adlandırılmaları da değişmiş. Ancak ne gibi ekstraları var şimdilik bilmiyorum.
Diğer bir önemli değişiklik Gnome 2.26.1 den 2.27.4 e geçilmesi. 29 Ekime kadar daha üst sürümlere de geçilebilir.
Programlara gelince gözüme UbuntuOne ve Empathy çarptı. UbuntuOne, dosyalarınızı diğer uzak bilgisayarlarınızla senkronize(eşzamanlı) etmek için bir proje aslında. İnternetten bedava 2GB alanınız oluyor. 10 GB alan için aylık 10 dolar ödüyorsunuz. Bu alanı yedekleme için de kullanabileceğinizi tahmin ediyorum. Empathy ise Pidgin yerine gelen anında mesajlaşma yazılımı. O da öncülü gibi birçok mesajlaşma ortamını destekliyor.
Bir de oturum açma ekranında yenilikler var. Şahsen 9.04 teki karizma ekranın yerine biraz modası geçmiş bir oturum açma ekranı var. Umarım bu VirtualBox'a kurulumun getirdiği eksiklerdendir ya da son sürümde başka bir ekran görürüz.
Bu arada launchpad.net adresine kayıt olup, Ubuntu yada diğer birçok projenin geliştirilmesine yardımcı olabilirsiniz. Hiç değilse bu projelerin düzgün bir şekilde Türkçeye çevrilmesinde pekçok katkınız olabilir.
12 Ağustos 2009 Çarşamba
Ubuntu 9.10
Karmic Koala kod adlı Ubuntu 9.10'un 3. alfa sürümü yayınlandı. Alfa sürümü buradan indirilebiliyor. En kısa sürede deneyip, yeni sürümdeki değişiklikleri paylaşacağım.
Ubuntu ve Windows Kurulu Bilgisayarda Açılış
GRUB, eski adıyla Lilo, sisteminize kurulu olan işletim sistemlerini sıralar ve istediğinizi açmanıza imkan verir. Ancak, Ubuntu çekirdek güncellemeleri yaptıkça bu menü de kalabalıklaşır. Ayrıca öntanımlı olan işletim sistemini herzaman açmak istemeyebilirsiniz. Bu da sizin, bilgisayar açılışlarında, bilgisayarın başından kalkmanıza engel olur.
Ancak GRUB çok esnek bir yükleyicidir ve ayarlarını değiştirmek çok kolaydır. bunun için "KGRUBEditor" adlı Ubuntu programını kullanabilir yada menüyü elle düzeltebilirsiniz.
Ancak bir sorun yaşamamak için herzaman önce Windows, daha sonra linux işletim sisteminizi yükleyin. Tersi durumda bir miktar işlem yapmanız gerekecek.
KGRUBEditor programını çalıştırdığınızda karşınıza çıkan ilk pencereden öntanımı işletim sistemini belirleyebilir, görünen adlarını istediğiniz şekilde değiştirebilisiniz.
Ayarları elle yapmak isterseniz terminale
cd /boot/grub
sudo gedit menu.lst
(şifreniz)
yazıp açılan uzun metin belgesinde
#title Ubuntu 9.04, kernel
gördüğünüz yere kadar ilerleyin. Buradan işletim sistemlerinin adını "title" kısmlarından değiştirebilirsiniz. Sayfanın en altında diğer işletim sistemleri yer alır. Eğer buradaki bir işletim sisteminin öntanımlı olarak açılmasını istiyorsanız ilgili satırları kesip
#title Ubuntu 9.04 ...
satırının üzerine yapıştırabilirsiniz.
Ancak GRUB çok esnek bir yükleyicidir ve ayarlarını değiştirmek çok kolaydır. bunun için "KGRUBEditor" adlı Ubuntu programını kullanabilir yada menüyü elle düzeltebilirsiniz.
Ancak bir sorun yaşamamak için herzaman önce Windows, daha sonra linux işletim sisteminizi yükleyin. Tersi durumda bir miktar işlem yapmanız gerekecek.
KGRUBEditor programını çalıştırdığınızda karşınıza çıkan ilk pencereden öntanımı işletim sistemini belirleyebilir, görünen adlarını istediğiniz şekilde değiştirebilisiniz.
Ayarları elle yapmak isterseniz terminale
cd /boot/grub
sudo gedit menu.lst
(şifreniz)
yazıp açılan uzun metin belgesinde
#title Ubuntu 9.04, kernel
gördüğünüz yere kadar ilerleyin. Buradan işletim sistemlerinin adını "title" kısmlarından değiştirebilirsiniz. Sayfanın en altında diğer işletim sistemleri yer alır. Eğer buradaki bir işletim sisteminin öntanımlı olarak açılmasını istiyorsanız ilgili satırları kesip
#title Ubuntu 9.04 ...
satırının üzerine yapıştırabilirsiniz.
Ubuntuda Nasıl Program Kurulur?
Ubuntuda program yüklemek tahmin ettiğinizden daha da kolay. Ubuntu Ekle/Kaldır ve Synaptic adında 2 kurulum programıyla geliyor. Yapmanız gereken Uygulamalardan Ekle/Kaldır'ı yada Sistem/Yönetim den Synaptic paket Yöneticisini çalıştırıp ne ile ilgili program arıyorsanız arama kutusuna yazmak. Dünya çapında binlerce program geliştiricinin Ubuntu için yazdığı programlara ücretsiz ve hiçbir kısıtlama olmadan, site site gezmeden erişebilirsiniz. Çıkan sonuçların çeşitliliği ve sahip oldukları fonksiyonlar sizi bir kez daha şaşırtmaya yetecektir.
Bu program yöneticileri elbette Ubuntu için yazılan bütün programları listeleyemezler. Bu programlar belirli sunuculardan program listesini alır ve onları size sunar. Farklı geliştiricilerin programlarına erişmek için, o geliştiricinin sunucusunu programa eklemek gerekir. "Repolsitory" denen bu depoları Synaptic'te "Ayarlar/Depolar/Üçüncü Taraf Yazılımlar" sekmesinden ekleyebilirsiniz.
Bununla birlikte hiçbir işletim sisteminin sahip olmadığı kadar geniş çaptaki ubuntu forumlarından da ihtiyacınızı karşılayacak programların isimlerini öğrenip bilgisayarınıza indirebilirsiniz. Kaynak kodu ve kurulum paketçiği şeklinde indirebileceğiniz bu programları yüklemek için ".deb" uzantılı kurulum paketçiklerini indirmek sizin için daha kolay olacaktır. Daha sonra bu dosyaları çift tıklayarak çalıştırabilir ve bilgisayarınıza kurabilirsiniz.
Kurduğunuz programlar hakkında bir önemli şey de onları nasıl çalıştıracağınız. Genelde programlar kendilerini uygulamalar menüsünde uygun alt menüye ekliyorlar. Ancak bazı programları çalıştırmak için "terminal"e (bir diğer adı Konsol) programın adını yazıp "enter"a basmanız gerekebilir. Fakat bu programın grafik arayüzü olmadığı anlamına gelmez. Bu tür programlar için kısayollar oluşturabilirsiniz.
Bu program yöneticileri elbette Ubuntu için yazılan bütün programları listeleyemezler. Bu programlar belirli sunuculardan program listesini alır ve onları size sunar. Farklı geliştiricilerin programlarına erişmek için, o geliştiricinin sunucusunu programa eklemek gerekir. "Repolsitory" denen bu depoları Synaptic'te "Ayarlar/Depolar/Üçüncü Taraf Yazılımlar" sekmesinden ekleyebilirsiniz.
Bununla birlikte hiçbir işletim sisteminin sahip olmadığı kadar geniş çaptaki ubuntu forumlarından da ihtiyacınızı karşılayacak programların isimlerini öğrenip bilgisayarınıza indirebilirsiniz. Kaynak kodu ve kurulum paketçiği şeklinde indirebileceğiniz bu programları yüklemek için ".deb" uzantılı kurulum paketçiklerini indirmek sizin için daha kolay olacaktır. Daha sonra bu dosyaları çift tıklayarak çalıştırabilir ve bilgisayarınıza kurabilirsiniz.
Kurduğunuz programlar hakkında bir önemli şey de onları nasıl çalıştıracağınız. Genelde programlar kendilerini uygulamalar menüsünde uygun alt menüye ekliyorlar. Ancak bazı programları çalıştırmak için "terminal"e (bir diğer adı Konsol) programın adını yazıp "enter"a basmanız gerekebilir. Fakat bu programın grafik arayüzü olmadığı anlamına gelmez. Bu tür programlar için kısayollar oluşturabilirsiniz.
Ubuntu Nasıl Kurulur?
Kurulum için önce Ubuntu web sitesinden son sürümü indirin ve bir CD'ye yazın. İndirdiğiniz dosya "iso" formatında. Bunu CD'ye yazmak için, eğer CD yazmak için kullandığınız yazılımın iso desteği yoksa, CDBurnerxp gibi bedava yazılımları kullanarak CD'nizi oluşturablirsiniz. Daha sonra CD takılıyken bilgisayarınızı yeniden başlatın. Karşınıza dil seçim ekranı gelecek. Buradan kurulumun devamı ve Ubuntu için istediğiniz dili seçin. Türkçeyi seçmiş olduğunuzu varsayıp buradan sonrasını ona göre anlatacağım.
Türkçeyi seçtikten sonra kurulum menüsü ekrana gelir. Buradan Ubuntuyu kurmak için "Ubuntu kur", kurmadan denemek için de ilk seçenek olan "Bilgisayarınızda herhangi bir değişiklik yapmadan ubuntu'yu deneyin"'i seçin. Eğer kurmadan deneyecek olursanız hiçbirşey yapmanıza gerek yok. Bir süre bekledikten sonra Ubuntu açılacak. Ancak bu şekilde biraz yavaş bir işletim sisteminiz olacağını unutmayın.
"Ubuntu kur" u seçtikten sonra tekrar bir dil menüsü geliyor. Burayı ileri diyerek geçiyoruz. Ardından sırasıyla saat dilimi ve klavye ayarları çıkıyoru. Bu iki ekranı da ileri diyip geçebilirsiniz.
Esas dikkat edilecek kısım 4. adım olan disk alanı hazırlama. Eğer ileri diyip geçerseniz büyük olasılıkla bütün diskiniz formatlanır. İyi ihtimalse varolan işletim sisteminin yanına kendi belirlediği büyüklükte bir alana kurulum gerçekleşmesi(Dağıtıma göre değişebilir). Bu yüzden en ideal olan seçenek en alttaki "Bölümleri elle belirt". Bunu seçip devam edin. Bir sonraki adımda yeni bölüm oluşturabilir, varolan bir bölümü kullanabilir yada bir kısmını kullanabilirsiniz. Kurulacak alanı seçtikten sonra üzerine çift tıklayın. Gelen pencereden bağlantı noktasını "/", nasıl kullanılacağı kısmını da "Ext3 Günlüklü dosya sistemi" olarak seçin. Eğer format atmak istiyorsanız da "Bölümü biçimlendir" kutucuğunu işaretleyin ve devam edin. Bu sırada çıkabilen yapılan değişikliklerin yokolabileceği uyarısına da devam et diyerek cevap verin.
5. adımda isim ve bilgisayarınızın güvenliğini sağlaycak bir parola gireceksiniz. Eğer her bilgisayarı açtığınızda, parola sorulsun istemiyorsanız en alttaki "Otomatik giriş yap" seçeneğini işaretleyip devam edin.
6. adım kurulu işletim sistemlerinden ayarların aktarılması ile ilgili. Burayı da sadece ileri diyerek geçtiğinizde son adım olarak kurulumun özeti karşınıza gelecek. Bu sayede yaptığınız ayarları birkez daha görme şansınız olacak. "Yükle"yi tıkladığınızda kurulum başayacak ve yaklaşık 30-35 dakika sürecek.
Güzel olan şeyse bu yarım saatlik kuruluma tam donanımlı bir ofis paketi OpenOffice, resim işleme programı GIMP, internet tarayıcı Firefox, elektronik posta programı Evolution, CD yazıcı, neredeyse bütün formattaki belgeleri açabilen 2 tane belge görüntüleyici ve birçok programın dahil olması. kurulumdan sonra kurmanız gerekenler "rar", "mp3" ve video destekleri.
Bilgisayarı açtığınızda karşınıza bir menü gelecek. Bu menüden açmak istediğiniz işletim sistemini seçip enter a basın. Buradaki sıralama ve öntanımlı olarak açılan işletim sistemini daha sonra değiştirebilirsiniz.
Türkçeyi seçtikten sonra kurulum menüsü ekrana gelir. Buradan Ubuntuyu kurmak için "Ubuntu kur", kurmadan denemek için de ilk seçenek olan "Bilgisayarınızda herhangi bir değişiklik yapmadan ubuntu'yu deneyin"'i seçin. Eğer kurmadan deneyecek olursanız hiçbirşey yapmanıza gerek yok. Bir süre bekledikten sonra Ubuntu açılacak. Ancak bu şekilde biraz yavaş bir işletim sisteminiz olacağını unutmayın.
"Ubuntu kur" u seçtikten sonra tekrar bir dil menüsü geliyor. Burayı ileri diyerek geçiyoruz. Ardından sırasıyla saat dilimi ve klavye ayarları çıkıyoru. Bu iki ekranı da ileri diyip geçebilirsiniz.
Esas dikkat edilecek kısım 4. adım olan disk alanı hazırlama. Eğer ileri diyip geçerseniz büyük olasılıkla bütün diskiniz formatlanır. İyi ihtimalse varolan işletim sisteminin yanına kendi belirlediği büyüklükte bir alana kurulum gerçekleşmesi(Dağıtıma göre değişebilir). Bu yüzden en ideal olan seçenek en alttaki "Bölümleri elle belirt". Bunu seçip devam edin. Bir sonraki adımda yeni bölüm oluşturabilir, varolan bir bölümü kullanabilir yada bir kısmını kullanabilirsiniz. Kurulacak alanı seçtikten sonra üzerine çift tıklayın. Gelen pencereden bağlantı noktasını "/", nasıl kullanılacağı kısmını da "Ext3 Günlüklü dosya sistemi" olarak seçin. Eğer format atmak istiyorsanız da "Bölümü biçimlendir" kutucuğunu işaretleyin ve devam edin. Bu sırada çıkabilen yapılan değişikliklerin yokolabileceği uyarısına da devam et diyerek cevap verin.
5. adımda isim ve bilgisayarınızın güvenliğini sağlaycak bir parola gireceksiniz. Eğer her bilgisayarı açtığınızda, parola sorulsun istemiyorsanız en alttaki "Otomatik giriş yap" seçeneğini işaretleyip devam edin.
6. adım kurulu işletim sistemlerinden ayarların aktarılması ile ilgili. Burayı da sadece ileri diyerek geçtiğinizde son adım olarak kurulumun özeti karşınıza gelecek. Bu sayede yaptığınız ayarları birkez daha görme şansınız olacak. "Yükle"yi tıkladığınızda kurulum başayacak ve yaklaşık 30-35 dakika sürecek.
Güzel olan şeyse bu yarım saatlik kuruluma tam donanımlı bir ofis paketi OpenOffice, resim işleme programı GIMP, internet tarayıcı Firefox, elektronik posta programı Evolution, CD yazıcı, neredeyse bütün formattaki belgeleri açabilen 2 tane belge görüntüleyici ve birçok programın dahil olması. kurulumdan sonra kurmanız gerekenler "rar", "mp3" ve video destekleri.
Bilgisayarı açtığınızda karşınıza bir menü gelecek. Bu menüden açmak istediğiniz işletim sistemini seçip enter a basın. Buradaki sıralama ve öntanımlı olarak açılan işletim sistemini daha sonra değiştirebilirsiniz.
Ubuntu nedir ne değildir??
Ubuntu, çok sayıdaki Linux dağıtımlarındn birisidir. Esas olarak Debian dağıtımını temel alan Ubuntu "Linux for Humanbeings" (İnsanlık için Linux) sloganıyla 2004 yılında ilk versiyonunu çıkartmıştır. Bir yıl sonra süper milyoner Mark Shuttleworth'un şirketi Canonical tarafından desteklenmeye başlananmıştır. Her 6 ayda bir yeni sürümü çkartılmaktadır. Şu anda son sürümü Jaunty kod adlı 9.04'tür. Kısa bir süre sonra 9.10 sürümüde "stable" olarak duyurulacaktır.
Ubuntu, Linux tabanlı olduğu için ileri düzel bir güvenlik sağlamaktadır. Ayrıca herkesin kafasında oluşan "Bir program yüklemek için bile bi dolu komut yazmak gerekiyo" önyargısını da tuzla buz edecek kadar da kolay bir dağıtımdır. Ayrıca, Windows kurulu sistemlere Windows işletim sistemine dokunmadan, ikinci işletim sistemi olarak kurulabilmekte ve CD'den çalışabilen live sürümü sayesinde sisteminize kurmadan deneme imkanı vermektedir.
Elinizde Ubuntu ve internet erişimi varsa yapamayacağınız şey yoktur...
Ubuntu, Linux tabanlı olduğu için ileri düzel bir güvenlik sağlamaktadır. Ayrıca herkesin kafasında oluşan "Bir program yüklemek için bile bi dolu komut yazmak gerekiyo" önyargısını da tuzla buz edecek kadar da kolay bir dağıtımdır. Ayrıca, Windows kurulu sistemlere Windows işletim sistemine dokunmadan, ikinci işletim sistemi olarak kurulabilmekte ve CD'den çalışabilen live sürümü sayesinde sisteminize kurmadan deneme imkanı vermektedir.
Elinizde Ubuntu ve internet erişimi varsa yapamayacağınız şey yoktur...
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)